آخرین بهروزرسانی: ۳۱ اوت ۲۰۲۶
برای تحصیل در اتریش قبل از انتخاب دانشگاه باید تفاوت میان دانشگاه دولتی (Universität)، دانشگاه علوم کاربردی (Fachhochschule یا FH)، دانشگاه خصوصی و دانشگاه تربیت معلم را بدانید. این تفاوت فقط اسمی نیست؛ نوع پذیرش، میزان تمرکز روی پژوهش یا بازار کار، آزمون ورودی و حتی شهریه میتواند متفاوت باشد.
بر اساس فهرست رسمی Study in Austria وابسته به OeAD، اتریش در حال حاضر دارای ۲۳ دانشگاه، ۲۱ دانشگاه علوم کاربردی، ۱۹ دانشگاه و مؤسسه آموزش عالی خصوصی و ۱۴ دانشگاه تربیت معلم است. حدود ۳۰ درصد دانشجویان آموزش عالی اتریش را دانشجویان بینالمللی تشکیل میدهند و بهخصوص در مقطع Master تعداد برنامههای انگلیسیزبان رو به افزایش است.
انواع دانشگاهها در اتریش
۱. دانشگاههای دولتی و دانشگاههای هنر
دانشگاههای دولتی اتریش برای رشتههای آکادمیک، علمی، فنی، پزشکی و هنر مناسباند. بسیاری از رشتههای Bachelor به زبان آلمانی ارائه میشوند، در حالی که در مقطع Master گزینههای انگلیسی بیشتری وجود دارد. در رشتههایی مانند پزشکی، روانشناسی، برخی رشتههای اقتصاد، معماری یا هنر ممکن است آزمون یا فرآیند پذیرش اختصاصی وجود داشته باشد.
۲. Fachhochschule یا دانشگاه علوم کاربردی
FHها بیشتر بر مهارت حرفهای و ارتباط مستقیم با بازار کار تمرکز دارند. طبق اطلاعات رسمی OeAD، برنامههای FH معمولاً شامل کارآموزی یا بخش عملی اجباری هستند و به علت محدود بودن ظرفیت، بیشتر رشتهها فرآیند پذیرش یا آزمون/مصاحبه دارند. در اتریش بیش از ۶۴۰ برنامه FH وجود دارد و حدود ۸۰ برنامه کاملاً به زبان انگلیسی ارائه میشود.
برای افرادی که هدفشان ورود سریعتر به بازار کار در رشتههایی مثل IT، مهندسی، بیزنس، سلامت، رسانه و طراحی است، FH میتواند گزینه مهمی باشد. البته «کاربردیتر بودن» به معنی سادهتر بودن پذیرش نیست.
۳. دانشگاههای خصوصی
دانشگاههای خصوصی اتریش در حوزههایی مانند پزشکی، مدیریت، روانشناسی، موسیقی و هنر فعال هستند. شهریه و شرایط پذیرش آنها یکسان نیست و برخلاف دانشگاههای دولتی نمیتوان یک مبلغ ثابت برای همه در نظر گرفت. قبل از اپلای باید اعتبار مؤسسه، زبان برنامه، شهریه کامل دوره و شرایط اقامت دانشجویی بررسی شود.
۴. Pädagogische Hochschule
این مؤسسات عمدتاً برای تربیت و آموزش معلمان فعالیت میکنند و برنامههای Bachelor و Master مرتبط با آموزش در مقاطع مختلف ارائه میدهند.
مهمترین دانشگاههای دولتی اتریش در ۲۰۲۶
فهرست رسمی OeAD دانشگاههای اتریش را به چند گروه اصلی تقسیم میکند. از مهمترین آنها میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
دانشگاههای عمومی و تخصصی
- Universität Wien – دانشگاه وین: یکی از بزرگترین و قدیمیترین دانشگاههای اتریش با رشتههای گسترده در علوم انسانی، اجتماعی، طبیعی، حقوق و بسیاری حوزههای دیگر. برای اطلاعات ددلاین، زبان و مدارک ایرانیان، راهنمای دانشگاه وین ۲۰۲۶ را ببینید.
- WU Wien – دانشگاه اقتصاد و تجارت وین: از مهمترین گزینهها برای اقتصاد، مدیریت و بیزنس.
- BOKU University: مناسب رشتههایی مانند منابع طبیعی، محیط زیست، کشاورزی، زیستفناوری و حوزههای مرتبط.
- Veterinärmedizinische Universität Wien: دانشگاه تخصصی دامپزشکی وین.
- Universität Graz: یکی از دانشگاههای بزرگ اتریش در شهر گراتس.
- Universität Innsbruck: دانشگاه اصلی اینسبروک با طیف گستردهای از رشتهها.
- Universität Salzburg: دانشگاه سالزبورگ.
- Johannes Kepler Universität Linz (JKU): گزینه مهم در لینتس، بهویژه برای فناوری، اقتصاد، علوم اجتماعی و برخی رشتههای مهندسی.
- Universität Klagenfurt: دانشگاه کلاگنفورت با برنامههایی در فناوری، اقتصاد، علوم انسانی و اجتماعی.
دانشگاههای فنی
- TU Wien: دانشگاه فنی وین؛ گزینه اصلی برای مهندسی، کامپیوتر، معماری و علوم فنی در وین.
- TU Graz: دانشگاه صنعتی گراتس.
- Montanuniversität Leoben: دانشگاه تخصصی لئوبن در حوزه معدن، مواد، منابع، مهندسی و فناوری.
- IT:U Interdisciplinary Transformation University Austria: دانشگاه جدید میانرشتهای در اتریش که در فهرست رسمی دانشگاههای دولتی قرار دارد.
دانشگاههای پزشکی
- Medizinische Universität Wien – دانشگاه پزشکی وین
- Medizinische Universität Graz – دانشگاه پزشکی گراتس
- Medizinische Universität Innsbruck – دانشگاه پزشکی اینسبروک
برای پزشکی و دندانپزشکی نباید روند پذیرش دانشگاههای عمومی را ملاک قرار داد؛ این رشتهها فرآیند پذیرش و آزمون اختصاصی دارند.
دانشگاههای هنر و موسیقی
- mdw – Universität für Musik und darstellende Kunst Wien
- Universität für angewandte Kunst Wien
- Akademie der bildenden Künste Wien
- Universität Mozarteum Salzburg
- KUG – Universität für Musik und darstellende Kunst Graz
- Kunstuniversität Linz
برای رشتههای هنری معمولاً نمونه کار، آزمون عملی یا مصاحبه اهمیت زیادی دارد و شرایط هر رشته باید مستقیماً در سایت همان دانشگاه بررسی شود. اگر هدف شما علاوه بر تحصیل، بررسی مسیر حرفهای هنری در اتریش است، صفحه شرایط اقامت هنرمندی اتریش ۲۰۲۶ را نیز ببینید.
دانشگاهها و FHهای مهم در وین
برای متقاضیانی که وین را بهعنوان مقصد اصلی انتخاب کردهاند، گزینهها فقط Universität Wien نیست. از مراکز مهم وین میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- Universität Wien
- TU Wien
- WU Wien
- Medical University of Vienna
- BOKU University
- University of Veterinary Medicine Vienna
- University of Applied Arts Vienna
- mdw
- Academy of Fine Arts Vienna
- FHWien der WKW
- FH Technikum Wien
- FH des BFI Wien
- Hochschule Campus Wien
- Lauder Business School
FHهای معروف اتریش
اتریش ۲۱ دانشگاه علوم کاربردی دارد. علاوه بر مؤسسات وین، گزینههایی مانند FH Oberösterreich، FH Joanneum، FH Salzburg، IMC Krems، FH St. Pölten، FH Wiener Neustadt، FH Kärnten، MCI Innsbruck و FH Kufstein Tirol نیز در رشتههای کاربردی و حرفهای فعالاند.
برای جستجوی رشته بهتر است بهجای انتخاب صرفاً بر اساس نام دانشگاه، ابتدا رشته، زبان، شهر، شهریه و شرایط پذیرش را مشخص کنید. سامانه رسمی Studienwahl.at بیش از ۲۵۰۰ برنامه تحصیلی از بیش از ۷۷ مؤسسه را قابل جستجو کرده است و بخش جداگانهای برای برنامههای انگلیسی دارد.
شهریه دانشگاههای اتریش برای ایرانیان
ایرانیان در حالت معمول در گروه دانشجویان کشورهای ثالث (Non-EU/EEA) قرار میگیرند. با این حال مبلغ شهریه را نباید برای همه مؤسسات یکسان فرض کرد.
- دانشگاههای دولتی: برای نمونه، Universität Wien و TU Wien در حال حاضر برای دانشجویان عادی Non-EU/EEA مبلغ ۷۲۶٫۷۲ یورو شهریه + ۲۶٫۲۰ یورو ÖH را اعلام کردهاند؛ یعنی مجموع ۷۵۲٫۹۲ یورو در هر ترم. استثناهایی نیز وجود دارد.
- Fachhochschule: هر FH میتواند مقررات شهریه خود را داشته باشد؛ مبلغ باید از سایت همان مؤسسه بررسی شود.
- دانشگاه خصوصی: شهریه کاملاً وابسته به دانشگاه و رشته است و ممکن است بسیار بیشتر از دانشگاه دولتی باشد.
به همین دلیل، هنگام مقایسه دانشگاهها فقط هزینه تحصیل را نبینید؛ هزینه زندگی در شهر مقصد، بیمه، مسکن و مبلغ لازم برای پرونده اقامت دانشجویی نیز مهم است. راهنمای تمکن مالی ویزای دانشجویی اتریش ۲۰۲۶ را نیز بررسی کنید.
دانشگاه دولتی بهتر است یا FH؟
| موضوع | دانشگاه دولتی | FH |
|---|---|---|
| تمرکز | آکادمیک و پژوهشی | کاربردی و بازار کار |
| ظرفیت | بسته به رشته | معمولاً محدودتر |
| پذیرش | در بعضی رشتهها بدون آزمون، در برخی با آزمون | اغلب با فرآیند انتخاب، آزمون یا مصاحبه |
| کارآموزی | وابسته به رشته | در بسیاری از برنامهها بخش مهم دوره |
| مناسب برای | پژوهش، مسیر آکادمیک، رشتههای کلاسیک | ورود عملیتر به حرفه و بازار کار |
انتخاب درست به رشته و هدف شما بستگی دارد. برای مثال، یک متقاضی IT ممکن است در FH یک برنامه کاربردی و انگلیسیزبان مناسبتر پیدا کند، در حالی که فردی که هدفش ادامه مسیر پژوهشی و دکترا است ممکن است دانشگاه دولتی را ترجیح دهد.
زبان تحصیل در دانشگاههای اتریش
زبان بسیاری از Bachelorهای دانشگاههای دولتی آلمانی است و سطح مورد نیاز برای شروع دوره اصلی معمولاً باید از صفحه همان رشته بررسی شود. در Master تعداد برنامههای انگلیسی بیشتر است. OeAD نیز تأکید میکند که برنامههای انگلیسیزبان، بهویژه در مقطع Master، در حال افزایشاند.
داشتن برنامه انگلیسی به معنی حذف همه شرایط زبان یا پذیرش نیست؛ هر دانشگاه ممکن است مدرک مشخصی مانند IELTS، TOEFL یا مدارک دیگر بخواهد. برای برنامههای آلمانی نیز سطح لازم در مرحله درخواست و سطح لازم برای شروع تحصیل میتواند متفاوت باشد.
چطور دانشگاه مناسب خود را انتخاب کنیم؟
- مقطع را مشخص کنید: Bachelor، Master یا PhD.
- رشته و سابقه تحصیلی را تطبیق دهید: مخصوصاً برای Master، مرتبط بودن واحدهای قبلی اهمیت دارد.
- زبان برنامه را بررسی کنید: آلمانی یا انگلیسی و مدرک مورد نیاز.
- ددلاین را از سایت همان دانشگاه چک کنید: ددلاین Non-EU ممکن است زودتر از EU باشد.
- آزمون ورودی را بررسی کنید: پزشکی، هنر و بعضی برنامههای دیگر مسیر جدا دارند.
- شهریه و هزینه زندگی را محاسبه کنید.
- شرایط اقامت دانشجویی را جداگانه بسنجید: پذیرش دانشگاه بهتنهایی تضمینکننده اقامت نیست.
برای متقاضی ایرانی از کجا شروع کنیم؟
اگر مدرک شما از ایران صادر شده است، انتخاب دانشگاه باید قبل از ترجمه و آمادهسازی نهایی مدارک انجام شود. بعضی دانشگاهها یا رشتهها ممکن است درباره نوع مدرک، سابقه تحصیل دانشگاهی، شرایط ورود به دانشگاه در کشور صادرکننده، تأییدات مدارک و زبان الزامات متفاوتی داشته باشند.
برای دانشگاه وین، جزئیات ویژه متقاضیان Non-EU و مدارک ایران را در صفحه دانشگاه وین ۲۰۲۶ توضیح دادهایم. برای کل روند دانشگاه تا اقامت نیز صفحه ویزای دانشجویی اتریش ۲۰۲۶ را ببینید.
منابع رسمی برای پیدا کردن دانشگاه و رشته
فهرست دانشگاهها و شرایط آنها ممکن است تغییر کند؛ بنابراین برای تصمیم نهایی همیشه اطلاعات همان دانشگاه و همان رشته را در سال اقدام بررسی کنید.